21 maja 2026 roku Senat Rzeczypospolitej Polskiej przyjął Uchwałę w sprawie godności osób z neuroróżnorodnością. To wydarzenie o szczególnym znaczeniu - nie tylko w kontekście neuroróżnorodności , ale także dla wszystkich osób żyjących z niepełnosprawnościami niewidocznymi. Uchwała została przyjęta w związku z realizacją inicjatywy Fundacji "PROBARE" „Standardy w obronie godności – systemowy model postępowania służb publicznych wobec osób z niepełnosprawnością niewidoczną oraz neuroróżnorodnością"
Zarząd Fundacji „PROBARE" składa serdeczne podziękowania wszystkim osobom i instytucjom, które przyczyniły się do tego historycznego momentu.
Szczególne znaczenie miał dzień 1 kwietnia 2026 roku, kiedy podczas posiedzenia Senackiego Zespołu ds. Zrównoważonego Rozwoju organizowanego wspólnie z Fundacją „PROBARE", oficjalnie zainaugurowano projekt „Standardy w obronie godności". Wówczas dr Ewelina Wojtera-Stasiorowska - Prezes Fundacji „PROBARE" - złożyła na ręce Senatora Krzysztofa Kwiatkowskiego wniosek o podjęcie uchwały, którą Senat RP przyjął dziś przez aklamację. Link do nagrania:
https://www.facebook.com/share/v/1DSzL9Mvwb/
Przyjęta uchwała po raz pierwszy tak wyraźnie wskazuje, że neuroróżnorodność i niepełnosprawności niewidoczne są nie tylko zagadnieniem społecznym czy zdrowotnym, lecz przede wszystkim kwestią godności człowieka, praw obywatelskich oraz odpowiedzialności państwa prawa.
Senat RP podkreślił, że osoby neuroróżnorodne — w tym osoby w spektrum autyzmu, z ADHD, zespołem Tourette'a oraz innymi różnicami neurorozwojowymi - zbyt często napotykają bariery wynikające nie z własnych ograniczeń, lecz z niedostosowania instytucji i systemów publicznych do ich potrzeb.
Fundacja "PROBARE" działa w pełnej partycypacji. Uchwałę z rąk Marszałek Senatu Małgorzaty Kidawy-Błońskiej odebrał Jan Gawroński — ekspert, społeczny zastępca Rzeczniczki Praw Dziecka, pomysłodawca Klubu Świadomej Młodzieży oraz działacz społeczny związany z Fundacją Autism Team - który wygłosił historyczne przemówienie poświęcone godności osób neuroróżnorodnych i osób z niepełnosprawnościami niewidocznymi. Byliśmy dumni, powierzając ten zaszczyt i towarzyszące emocje Janowi Gawrońskiemu - Rzecznikowi Nadziei Młodych.
Drugi egzemplarz Uchwały z rąk Przewodniczącego Senackiej Komisji Ustawodawczej Senatora Krzysztofa Kwiatkowskiego odebrała dr Ewelina Wojtera-Stasiorowska - Prezes Fundacji "PROBARE" podczas uroczystej konferencji prasowej.
PLIK DO POBRANIA: Uchwała Senatu RP
Inicjatywa „Standardy w obronie godności" jasno pokazuje, że największą barierą bardzo często nie jest sama neuroróżnorodność, lecz brak wiedzy i kompetencji systemowych. Wierzymy, że „Standardy w obronie godności" staną się impulsem do trwałych zmian systemowych i nowym standardem działania państwa wobec osób z niepełnosprawnościami niewidocznymi oraz neuroróżnorodnością. Prawdziwie silne państwo to takie, które potrafi zrozumieć, zanim oceni.
Szczególne wyrazy wdzięczności kieruję do Senatora Krzysztofa Kwiatkowskiego - za odwagę, otwartość i konsekwentne wspieranie działań na rzecz budowy „Standardów w obronie godności" oraz wniesienie tej inicjatywy do polskiego parlamentu.
Dziękuję partnerom strategicznym i społecznym projektu - Uniwersytetowi w Białymstoku, Fundacji Autism Team, Fundacji Pro Aperte, środowiskom eksperckim, naukowym oraz osobom samorzeczniczym zaangażowanym w tworzenie systemowych rozwiązań służących ochronie godności osób neuroróżnorodnych i osób z niepełnosprawnościami niewidocznymi.
Szczególne słowa uznania kieruję do dr r. pr. Sławomira Stasiorowskiego - Wiceprezesa Fundacji, prof. Marka Konopczyńskiego, Przewodniczącego Rady Naukowej Fundacji „PROBARE" oraz prof. Tomasza Bajkowskiego Prorektora UwB za stworzenie naukowego i humanistycznego fundamentu tej inicjatywy.
Wyrazy wdzięczności kieruję również do instytucji państwowych obejmujących projekt honorowym patronatem i wspierających rozwój jego założeń: Ministra Sprawiedliwości Waldemara Żurka, Ministerstwa Edukacji Narodowej, Ministerstwa Zdrowia, Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej oraz Rzeczniczki Praw Dziecka.
Dzisiejsza uchwała Senatu RP jest czymś więcej niż symbolicznym gestem. To początek budowania państwa, które potrafi rozumieć neuroróżnorodność, właściwie reagować na potrzeby obywateli i chronić godność człowieka w praktyce działania instytucji publicznych.
dr Ewelina Wojtera-Stasiorowska - Prezes Fundacji "PROBARE"
Zdjęcia: Tomasz Paczos,Kancelaria Senatu RP, Archiwum Fundacji